Cẩm nang văn khấn & mâm cúng Tết Nguyên Đán từ A-Z

Tết Nguyên Đán là dịp lễ lớn nhất năm. Mọi nhà dọn dẹp, sửa soạn và tìm hiểu chuẩn văn khấn phong thủy. Chuẩn bị mâm cúng và các bài khấn như bài văn khấn giao thừa 2027 hay văn khấn cúng tất niên cuối năm đúng cách sẽ giúp gia chủ đón nhận may mắn, bình an.

Trọn bộ cẩm nang văn khấn & mâm cúng Tết Nguyên Đán từ A-Z

Nghi lễ cúng Tết gồm ba giai đoạn chính: Tất niên, Giao thừa, Mùng Một. Mỗi lễ mang ý nghĩa riêng. Chuẩn bị đúng lễ vật thể hiện lòng thành kính.

Gia chủ cần chuẩn bị tâm lý thanh tịnh. Ban thờ dọn sạch trước ngày 30 Tết. Lễ vật chọn loại tươi ngon, không dùng đồ giả.

Mâm cúng và văn khấn chiều 30 Tết (Cúng Tất niên)

Cúng Tất niên. Nghi thức tiễn năm cũ, mời tổ tiên về ăn Tết cùng con cháu. Thực hiện vào chiều 30 Tết (hoặc 29 Tết nếu tháng thiếu).

Mâm cúng Tất niên

Mâm cúng Tất niên gồm đồ lễ và mâm cỗ mặn.

• Hương, hoa tươi (hoa cúc, hoa hồng), đèn nến.
• Trầu cau, trà, rượu, nước sạch.
• Vàng mã cúng Tất niên.
• Mâm cỗ mặn miền Bắc: Bánh chưng, gà luộc, giò lụa, chả quế, canh măng, miến lòng gà.
• Mâm cỗ mặn miền Nam: Bánh tét, thịt kho hột vịt, canh khổ qua nhồi thịt, củ kiệu.
• Mâm cỗ mặn miền Trung: Bánh chưng/bánh tét, giò bò, thịt heo luộc, dưa món.

Văn khấn Tất niên

Nam mô A Di Đà Phật (3 lần, vái 3 lạy).

Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương. Con kính lạy Hoàng thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần. Con kính lạy ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân. Con kính lạy các cụ Tổ Tiên nội ngoại tông thân.

Tín chủ con là: [Họ tên gia chủ] Ngụ tại: [Địa chỉ nhà]

Hôm nay ngày 30 tháng Chạp năm [Tên năm]. Tín chủ sửa soạn hương hoa, cơm canh, lễ vật dâng cúng trước án. Trước linh đài tổ tiên, cúi xin phù hộ độ trì. Tiễn cựu nghênh tân, cầu cho gia đình năm mới an khang thịnh vượng, vạn sự hanh thông.

Nam mô A Di Đà Phật (3 lần, vái 3 lạy).

Mâm cúng và văn khấn đêm Giao thừa

Cúng Giao thừa (lễ Trừ tịch). Thời khắc chuyển giao năm cũ, năm mới. Gồm hai lễ: ngoài trời và trong nhà.

Mâm cúng Giao thừa ngoài trời

Cúng quan Hành khiển. Tiễn quan cũ, đón quan mới thế vị.

• Một con gà trống thiến luộc (ngậm hoa hồng).
• Một đĩa xôi gấc (hoặc bánh chưng).
• Trầu cau, hoa quả tươi.
• Trà, rượu, nước sạch.
• Mũ cánh chuồn quan Hành khiển, tiền vàng.

Mâm cúng Giao thừa trong nhà

Cúng Thổ công và Tổ tiên.

• Mâm ngũ quả.
• Hương, hoa, đèn nến.
• Bánh chưng, mứt Tết.
• Rượu, trà, nước.

Văn khấn Giao thừa ngoài trời

Nam mô A Di Đà Phật (3 lần, vái 3 lạy).

Kính lạy Bản cảnh Thành hoàng, chư vị Đại vương. Kính lạy các quan Hành khiển, Hành binh chi thần. Nay phút giao thừa năm [Năm cũ] sang năm [Năm mới]. Tín chủ con dâng lễ vật, hương hoa sớ trạng. Tiễn đưa cựu vương, đón rước tân vương. Cúi xin các vị thần linh phù hộ độ trì, trừ tai ách, ban tài lộc.

Nam mô A Di Đà Phật (3 lần, vái 3 lạy).

Văn khấn Giao thừa trong nhà

Nam mô A Di Đà Phật (3 lần, vái 3 lạy).

Kính lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật. Kính lạy Thần linh bản xứ, Tổ tiên nội ngoại. Giờ khắc giao thừa đã điểm. Con cháu sửa soạn lễ mọn dâng lên bàn thờ. Bản gia ngũ phương Thổ công, Thổ địa, táo phủ thần quân chứng giám. Tổ tiên chứng giám lòng thành. Cầu xin năm mới gia đạo bình an, sức khỏe dồi dào, công việc thuận lợi.

Nam mô A Di Đà Phật (3 lần, vái 3 lạy).

Mâm cúng và văn khấn ngày Mùng 1 Tết

Cúng Mùng 1. Khởi đầu năm mới. Cầu mong vạn sự cát tường.

Mâm cúng Mùng 1

• Hương, hoa tươi, nước, trầu cau.
• Mâm ngũ quả.
• Mâm cỗ mặn (bánh chưng, gà luộc, giò, canh) hoặc mâm cỗ chay (rau xào, đậu phụ, canh nấm).

Văn khấn Mùng 1

Nam mô A Di Đà Phật (3 lần, vái 3 lạy).

Kính lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật. Kính lạy các vị Thần linh cai quản trong đất đai này. Kính lạy Hương linh gia tiên nội ngoại. Hôm nay là ngày Mùng 1 tháng Giêng năm [Tên năm]. Ngày đầu xuân năm mới cực kỳ cát tường. Tín chủ con dâng hương hoa, trà quả, cơm canh cúng dường. Cầu mong tổ tiên phù hộ độ trì, năm mới vạn sự như ý, tai qua nạn khỏi, gia đình hòa thuận.

Nam mô A Di Đà Phật (3 lần, vái 3 lạy).

Lưu ý quan trọng khi thực hiện nghi lễ cúng Tết

Nghi lễ cần trang nghiêm. Tránh sai sót gây bất an tâm lý.

• Dọn dẹp bàn thờ: Thực hiện trước ngày 30 Tết. Lau dọn bằng nước ấm pha rượu, gừng. Không xê dịch bát hương.
• Người thực hiện nghi lễ: Gia chủ (người trụ cột trong nhà). Trang phục chỉnh tề, lịch sự. Đầu óc thanh tịnh, không sát sinh trước khi cúng.
• Gà cúng: Chọn gà trống khỏe mạnh. Luộc chín đều, không bị rách da. Đầu gà hướng ra ngoài khi cúng ngoài trời, hướng vào ban thờ khi cúng trong nhà.
• Thứ tự cúng Giao thừa: Cúng ngoài trời trước. Cúng trong nhà sau.

Câu hỏi thường gặp

Cúng Tất niên vào ngày nào tốt nhất?

Thường cúng vào chiều ngày 30 Tết (hoặc 29 Tết nếu tháng thiếu). Một số gia đình cúng từ ngày 27, 28 Tết tùy điều kiện công việc.

Mâm ngũ quả gồm những quả gì?

Miền Bắc thường chọn: Chuối, bưởi, hồng, đào, quýt. Miền Nam thường chọn: Mãng cầu, sung, dừa, đu đủ, xoài (cầu sung vừa đủ xài).

Có được dùng hoa giả cúng Tết không?

Không nên dùng hoa giả. Hoa giả thiếu sinh khí. Nên dùng hoa tươi như hoa cúc, hoa hồng, hoa huệ, hoa dơn.

Kết luận

Chuẩn bị mâm cúng và văn khấn Tết Nguyên Đán đúng cách thể hiện lòng hiếu thảo, tôn kính tổ tiên. Nghi lễ trang nghiêm giúp gia đình an tâm, đón năm mới nhiều may mắn, bình an.